**معاون ساخت و توسعه آزادراههای شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور از برنامه ریزی برای ساخت ۳ هزار و ۴۰۰ کیلومتر آزادراه جدید در قالب ۷ کریدور اصلی خبر داد و گفت: واگذاری این پروژهها به بخش خصوصی تا سال ۱۴۰۶ نهایی میشود.**
به گزارش خبرنگار ما، میلاد دوستی امروز (شنبه) در پنل تخصصی فرصتهای سرمایهگذاری و تأمین مالی آزادراه و بزرگراه در همایش بینالمللی فرصتهای سرمایهگذاری و تأمین مالی راهگذرهای ریلی و جادهای، جزئیات تازهای از برنامههای توسعه شبکه آزادراهی کشور ارائه داد.
وضعیت فعلی آزادراههای کشور
دوستی با اشاره به وضعیت موجود شبکه آزادراهی کشور اظهار کرد:
**”حدود ۳ هزار و ۲۰۰ کیلومتر آزادراه در کشور در حال بهرهبرداری است که از این میزان، هزار کیلومتر آن در قالب ۷ آزادراه دولتی و تحت نظارت سازمان راهداری قرار دارد و ۲۵ آزادراه دیگر در حوزه شرکت ساخت و بخش خصوصی اداره میشود.”**
برنامه ریزی برای ۳۴۰۰ کیلومتر آزادراه جدید
معاون شرکت ساخت از برنامه ریزی گسترده برای توسعه شبکه آزادراهی کشور خبر داد و گفت:
**”۳ هزار و ۴۰۰ کیلومتر دیگر آزادراه در قالب ۷ کریدور آزادراهی تعریف شده که تا سال ۱۴۰۶ واگذاریهای مربوطه انجام خواهد شد. از این میزان، ۵ کریدور شمالی-جنوبی و ۲ کریدور شرقی-غربی هستند و بخش عمده پروژههای جدید در همین مسیرهای راهبردی تعریف شدهاند.”**
جزئیات بستههای سرمایهگذاری
وی درباره مدل تأمین مالی این پروژهها توضیح داد:
– **اعتبار در نظر گرفته شده**: حدود ۲۵۰۰ همت برای ساخت آزادراههای جدید
– **تعداد بستههای تعریف شده**: ۵۱ بسته آزادراهی
– **سهم بخش خصوصی**: بیش از ۵۷ درصد از محل مشارکت بخش خصوصی تأمین میشود
– **مدل قراردادی**: استفاده از مدل BOT (ساخت، بهرهبرداری، انتقال)
آخرین وضعیت پروژههای در دست اجرا
دوستی درباره پیشرفت پروژههای آزادراهی به آمار قابل توجهی اشاره کرد:
**”هم اکنون عملیات اجرایی ۱۰ بسته از ۵۱ بسته آزادراهی آغاز شده که از جمله آنها میتوان به آزادراههای تهران- شمال، پردیس، اراک- خرم آباد، تبریز- ارومیه و ساوه- سلفچگان اشاره کرد. ارزش این پروژهها در مجموع ۳۵۷ همت است.”**
وی همچنین از انتخاب سرمایهگذار برای ۸ بسته دیگر خبر داد و افزود:
**”در ۸ بسته دیگر به طول ۴۲۶ کیلومتر و ارزش ۲۰۶ همت، انتخاب سرمایهگذار انجام شده است. به این ترتیب از مجموع ۳۴۰۰ کیلومتر برنامه ریزی شده، ۹۰۰ کیلومتر تعیین تکلیف شده و مابقی نیز با انتخاب سرمایهگذار نهایی خواهد شد.”**
تمرکز بر کریدورهای راهبردی
معاون ساخت و توسعه آزادراهها تأکید کرد که تمرکز اصلی بر کریدورهای شرق–غرب و محورهای منتهی به بنادر راهبردی از جمله بندرعباس، بوشهر، آستارا، انزلی و مرز بازرگان است. به گفته وی، این مسیرها مرکز اصلی انتقال بار کشور محسوب میشوند و تکمیل آنها نقش تعیینکنندهای در افزایش سهم ایران از ترانزیت منطقه خواهد داشت.
چالش وصول عوارض آزادراهی
دوستی در بخش دیگری از سخنان خود، موضوع وصول عوارض را یکی از دغدغههای جدی این حوزه عنوان کرد:
**”در بسیاری از آزادراهها بین ۳۵ تا ۵۰ درصد وصولی عوارض داریم. پیشبینی میشود تا پایان سال ۸ همت قبض عوارض آزادراهی صادر شود، اما کمتر از ۴ همت درآمد از این محل کسب خواهد شد.”**
راهکارهای قانونی برای بهبود وصول عوارض
وی از پیشبینی راهکارهای جدید در قانون بودجه ۱۴۰۵ خبر داد:
**”در قانون بودجه ۱۴۰۵ پیشبینی شده تا از گلوگاههایی نظیر بیمه شخص ثالث، شرکت پالایش و پخش، سازمان راهداری، پلیس و بانک مرکزی بتوان مشکلات پایین بودن میزان وصول عوارض آزادراهی را کاهش داد.”**
برنامه بهسازی و نگهداری آزادراهها
معاون شرکت ساخت از تخصیص منابع حاصل از عوارض برای بهسازی آزادراهها خبر داد:
**”با درآمدهایی که از محل عوارض آزادراهی کسب میشود، ۸ همت برای بهسازی، لکهگیری، نصب نیوجرسی و … آزادراهها به طول هزار کیلومتر صرف خواهد شد. این برنامه در یک دوره دو ساله اجرا میشود.”**
اصلاح نظام عوارض برای تضمین بازگشت سرمایه
دوستی با اشاره به بهروزرسانی نرخ عوارض آزادراهی گفت:
**”نرخ عوارض آزادراهی کشور را به روز و ابلاغ کردیم. البته هنوز با اعداد واقعی فاصله داریم، ولی به گونهای عمل شد که سطح سرویس و کیفیت را بالا ببریم و بتوانیم رضایت شهروندان را داشته باشیم. حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد اعداد و ارقام واقعی را اعمال کردیم.”**
همکاری با مجلس برای رفع چالشهای حقوقی
به گفته معاون شرکت ساخت، در تعامل نزدیک با کمیسیونهای تخصصی مجلس و کمیتههای آزادراهی، رفع بخشی از چالشهای حقوقی و اقتصادی سرمایهگذاران در بودجه ۱۴۰۵ پیشبینی شده است. همچنین با اجرای بند الف ماده ۲۰ برنامه هفتم پیشرفت و حذف قیمتگذاری تکلیفی، یکی از مهمترین دغدغههای سرمایهگذاران برطرف شده است.
چشمانداز توسعه آزادراهی کشور
دوستی در پایان با تأکید بر آمادگی زیرساختها برای جذب سرمایهگذاری بخش خصوصی گفت:
**”امروز زیرساخت قانونی، بستههای مطالعاتی آماده، مدلهای مشارکتی شفاف و حمایت دولت برای حضور بخش خصوصی فراهم است. توسعه آزادراهها نهتنها یک پروژه عمرانی، بلکه یک فرصت اقتصادی پایدار و مطمئن برای سرمایهگذاران است و دولت با رویکردی تسهیلگر، آماده آغاز فصل جدیدی از مشارکت در کریدورهای ترانزیتی کشور است.”**
جمعبندی
با برنامه ریزی برای ساخت ۳۴۰۰ کیلومتر آزادراه جدید و تزریق ۲۵۰۰ همت اعتبار (با مشارکت ۵۷ درصدی بخش خصوصی)، شبکه آزادراهی کشور تا سال ۱۴۰۶ دستخوش تحولی چشمگیر خواهد شد. تمرکز بر کریدورهای شمالی-جنوبی و شرقی-غربی، به ویژه مسیرهای منتهی به بنادر راهبردی و مرزها، میتواند جایگاه ایران در ترانزیت منطقهای را ارتقا بخشد. با این حال، چالش وصول عوارض آزادراهی و تأمین منابع پایدار برای نگهداری، از جمله موضوعاتی است که نیازمند راهکارهای قانونی و اجرایی مؤثر است.
آغاز رزمایش سراسری راهداری زمستانی ۱۴۰۴ با رویکرد «بدون مرز» برای ایمنی جادهها
اجرای ۱۴.۵ کیلومتر آسفالت جدید در گناباد برای افزایش ایمنی و توسعه جادهها
علیرضا سبحانی
او فارغالتحصیل رشته مدیریت حمل و نقل است و فعالیت حرفهای خود را از سال ۱۳۹۴ به عنوان نویسنده در یک وبلاگ تخصصی درباره حمل و نقل شهری آغاز کرده است. وی پس از کسب تجربه، به مجلات و وبسایتهای معتبر در این حوزه پیوست و در حال حاضر، دبیر سرویس اخبار حمل و نقل در یک مجله تخصصی این صنعت است.
