معاون توسعه فناوری و هوشمندسازی سازمان راهداری و حملونقل جادهای از راهاندازی و رونمایی سامانههای جدید هوشمندسازی خبر داد که با هدف بهروزرسانی، تسهیل و تسریع در روند خدماترسانی این سازمان طراحی و اجرا شدهاند. منصور فخاران با اعلام این خبر تأکید کرد که این سامانهها با بهکارگیری جدیدترین فناوریها، گامی مؤثر در افزایش شفافیت و کارایی مدیریت سفرهای جادهای خواهند بود .
به گزارش ایتنا، مجموعه سامانههای جدید سازمان راهداری شامل «سامانه پایش آنلاین سفر (سپاس)»، «مرکز تبادل داده» و «تبلو» میشود که هر یک کارکردهای مشخصی در زنجیره مدیریت حملونقل جادهای ایفا میکنند.
سامانه سپاس؛ انقلابی در مدیریت هوشمند سفرهای جادهای
فخاران در تشریح مهمترین سامانه جدید این سازمان گفت: «سامانه پایش آنلاین سفر (سپاس)، مجموعهای هوشمند و یکپارچه است که با بهکارگیری جدیدترین فناوریها و افزایش کارایی و شفافیت، تجربهای نوین از مدیریت سفرهای جادهای را رقم میزند» .

وی افزود: این سامانه با ایجاد سطوح مختلف دسترسی برای کاربران، اتصال به سامانههای هوشمند مرتبط، بهرهگیری از دادههای مختلف حملونقل و پایش لحظهای سفرها، بستری امن، شفاف و دادهمحور را برای تصمیمگیری در سازمان راهداری فراهم میکند. هدف نهایی از راهاندازی سپاس، یکپارچهسازی اطلاعات سفرهای جادهای و ارائه تصویری کامل از وضعیت ناوگان حملونقل مسافر در سطح کشور است .
مرکز تبادل داده؛ قلب تپنده اطلاعات حملونقل جادهای
معاون توسعه فناوری و هوشمندسازی سازمان راهداری در ادامه به راهاندازی مرکز تبادل داده اشاره کرد و آن را بستری برای گردآوری همه دادههای موجود در نرمافزارها و سامانههای فعال سازمان دانست. به گفته فخاران، این مرکز دادهها را متناسب با نیاز و فعالیت کسبوکارها در حوزه حملونقل جادهای ارائه خواهد کرد .
وی سه رکن اصلی مرکز تبادل داده را نظارت بر پیادهسازی، پایش سرویس و تجاریسازی برشمرد و تأکید کرد: «با تجمیع انبوه داده و اطلاعات مرتبط با حوزههای مختلف فعالیت سازمان راهداری، شبکهای از خدمات متنوع در حوزههای حملونقل کالا، مسافر و سایر حوزههای مرتبط ایجاد خواهد شد» .
این مرکز میتواند نقش مهمی در شفافسازی فرآیندها و ارائه خدمات نوین به فعالان بخش خصوصی ایفا کند. با ایجاد دسترسیهای هدفمند به دادهها، کسبوکارهای حوزه حملونقل میتوانند برنامهریزی دقیقتری برای فعالیتهای خود داشته باشند.
تبلو؛ ابزار دادهمحور برای تصمیمگیریهای کلان
سومین سامانه جدید که توسط معاون توسعه فناوری و هوشمندسازی معرفی شد، «تبلو» نام دارد. فخاران در توصیف این سامانه گفت: «تبلو نرمافزاری جامع و دادهمحور است که با ارائه اطلاعات دقیق و مستند، مسیری هوشمند را برای ارزیابی دقیق شرایط و اتخاذ تصمیمات کلان در سازمان راهداری و حملونقل جادهای فراهم میکند» .
تبلو با گردآوری و تحلیل دادههای عملیاتی، تصویری روشن از عملکرد بخشهای مختلف سازمان ارائه میدهد و به مدیران کمک میکند تا بر اساس شواهد عینی و آمار دقیق، تصمیمگیری کنند. این سامانه میتواند در پایش عملکرد ناوگان، شناسایی نقاط ضعف و قوت و برنامهریزی برای بهبود مستخدم خدمات مؤثر باشد.
بهروزرسانی سامانه صدور بارنامه؛ گامی در جهت شفافیت حمل بار
فخاران در بخش دیگری از سخنان خود از بهروزرسانی و توسعه سامانه صدور بارنامه ناوگان حملونقل کالا خبر داد و آن را گامی راهبردی در ارتقای مدیریت حمل بار در سطح جادههای کشور توصیف کرد .
وی با اشاره به رویکرد دادهمحور در این بهروزرسانی گفت: «این سامانه بستر یکپارچه برای ثبت، صدور و کنترل برخط بارنامهها است که با هدف ساماندهی فرایند حمل بار، افزایش شفافیت عملیاتی و تسهیل خدماترسانی به فعالان این حوزه توسعه یافته است» .
با هوشمندسازی فرآیند صدور بارنامه، امکان نظارت دقیقتر بر جابجایی کالا، کاهش تخلفات احتمالی و برنامهریزی بهینه برای ناوگان حملونقل بار فراهم میشود. این اقدام در راستای تحقق دولت الکترونیک و کاهش مراجعات حضوری فعالان این حوزه به مراکز خدماترسان انجام شده است.
چشمانداز هوشمندسازی در سازمان راهداری
مجموعه اقدامات اخیر سازمان راهداری نشاندهنده عزم جدی این نهاد برای حرکت به سمت استفاده حداکثری از فناوریهای نوین در مدیریت حملونقل جادهای است. راهاندازی سامانههای سپاس، مرکز تبادل داده و تبلو در کنار بهروزرسانی سامانه صدور بارنامه، میتواند تحولی اساسی در نحوه خدماترسانی و نظارت بر ناوگان حملونقل ایجاد کند.
کارشناسان معتقدند استقرار این سامانهها در صورت اجرای کامل و دقیق، نهتنها موجب افزایش بهرهوری و کاهش هزینهها میشود، بلکه گامی مؤثر در جهت شفافیت و کاهش فساد در صنعت حملونقل جادهای خواهد بود. تداوم این روند و اتصال سامانههای جدید به سایر پایگاههای داده ملی، میتواند ایران را در زمره کشورهای پیشرو در حوزه حملونقل هوشمند قرار دهد.

علیرضا سبحانی
او فارغالتحصیل رشته مدیریت حمل و نقل است و فعالیت حرفهای خود را از سال ۱۳۹۴ به عنوان نویسنده در یک وبلاگ تخصصی درباره حمل و نقل شهری آغاز کرده است. وی پس از کسب تجربه، به مجلات و وبسایتهای معتبر در این حوزه پیوست و در حال حاضر، دبیر سرویس اخبار حمل و نقل در یک مجله تخصصی این صنعت است.




